artykuły

przewodnik-po-polscePRZEWODNIK PO POLSCE
ReklamaBilbord Ubezpieczenia zadzwon
Skansen w Kolbuszowej
  fot. Wikipedia Skansen w Kolbuszowej

Skansen w Kolbuszowej

Obszar Kotliny Sandomierskiej w zamierzchłych czasach zamieszkiwały dwie główne grupy etnograficzne: Lasowiacy i Rzeszowiacy. Ich ciekawą historię i wspaniałe tradycje poznać można w skansenie w Kolbuszowej.

Obszar Kotliny Sandomierskiej w zamierzchłych czasach zamieszkiwały dwie główne grupy etnograficzne: Lasowiacy i Rzeszowiacy. Ich historię i tradycje poznać można w skansenie w Kolbuszowej: Muzeum jest czynne przez cały rok, jednak poza sezonem (od 16 października do 14 kwietnia) w skróconym czasie: od 9.00 do 15.00.

W roku 1957 w Powiatowym Domu Kultury w Kolbuszowej zaprezentowana została wystawa pt. Sztuka Ludowa Lasowiaków”. Składające się na nią artefakty stały się zalążkiem dzisiejszej ekspozycji.

Obecnie na obszarze ok. 30 ha znajduje się ponad 80 przykładów małej i dużej architektury. Zlokalizowane na terenie parku etnograficznego obiekty – domy mieszkalne, stodoły, chlewiki, wiatraki, karczma, szkoła, kościoły – pochodzą z przełomu XIX i XX wieku.

Ważnym elementem ekspozycji jest otoczenie poszczególnych budynków, na które składają się: sady, stawy, przydomowe ogrody, pasieki oraz inne tradycyjnie zagospodarowane obszary, pozwalające zwiedzającym oglądać wiejski pejzaż w całej okazałości. Realizmu dodają zwierzęta hodowane w niektórych obejściach.

Lasowiacy i Rzeszowiacy

Pierwsi zamieszkiwali przepastną puszczę Kotliny Sandomierskiej, drudzy zasiedlali jej południowe obrzeża, przez które przebiegały ważne szlaki handlowe: z Krakowa przez Przemyśl do Kijowa oraz z Sandomierza przez Karpaty na Węgry. Nazwa „Rzeszowiacy” ukuta została przez etnografów w okresie międzywojennym i odnosiła się do mieszkańców obszaru, którego centrum stanowił Rzeszów. W przeciwieństwie do Lasowiaków, Rzeszowiacy nie poczuwali się do jakiejś szczególnej wspólnoty z mieszkańcami innych wsi tego obszaru.

ReklamaSródtekstowy YT PC
Lasowiacy natomiast, w poczuciu własnej odrębności wobec innych, sami siebie nazywali „Lesioki”. Stanowili dominującą grupę etnograficzną w Kotlinie Sandomierskiej. Ich życie związane było z puszczą, która otaczała zamieszkiwane przez nich wsie. 

Kolbuszowskie stolarstwo

Prezentując kulturę ludową skansen nie zapomina o dokonaniach mieszkańców Kolbuszowej. Wyrazem tej dbałości jest kolekcja bogato zdobionych mebli. Wśród wielu eksponatów kolbuszowskiego stolarstwa znajdują się m.in.: fornirowana orzechem a intarsjowana jaworem kanapa, którą w latach dwudziestych XX wieku dla Tyszkiewiczów z Weryni wykonał stolarz Jana Turek. Na czym polega fornirowanie i, by dowiedzieć się, co to jest intarsja, warto odwiedzić skansen w Kolbuszowej.

Polska jest piękna. Nie czekaj, ruszaj w drogę!